نام فیلم به اندازه داستانش، بازیگرانش، کارگردانش، ژانرش و همه چیزهایی که در یک فیلم سینمایی تعیینکننده است مهم است.
همشهری آنلاین: نام فیلم تصویری در ذهن تماشاگر میسازد که توقع او را از فیلم شکل میدهد. نامهای یککلمهای، چندبخشی یا نامهای بسیار بلند هرکدام تصاویری را به ذهن تداعی میکنند که نخستین مواجهه تماشاگر با فیلم است. واژه عادی «سلام» را در نظر بگیرید که در مکالمات روزمره ممکن است بارها به کار ببریم. وقتی نام فیلمی «سلام» است، به فراخور این واژه احساس میکنیم با فیلمی طرفیم که حال و هوای دوستانهای دارد، اما درعینحال نمیتوانیم به معمولی بودن و تکراری بودنش بیاعتنا باشیم. البته که با نام فیلم معمولا در پسزمینه پوستر یا در تیزر و آنونس آشنا میشویم و تصاویری که میبینیم، ثابت یا متحرک، تکمیلکننده نام هستند. اما اگر به واژه «سلام»، واژه دیگری مثل «آخر» یا «سرد» یا «بیپاسخ» اضافه شود، تصویر دیگری از این عنوان ترکیبی در ذهنمان نقش میبندد. با این مقدمه، درباره این نوشتیم که فیلمهای امسال جشنواره فجر چه نامهایی داشتند.
فرنگیها
«اسکورت»، «بیلبورد» و «کارواش» هر ۳ اسامیای هستند انگلیسی. «اسکورت» در اولین برخورد فیلمی اکشن را به ذهن متبادر میکند، ولی «اسکورت» درامی اجتماعی درباره شوتیهاست. «بیلبورد» با شهرت قرابت دارد و به مضمون فیلمی که این نام را دارد بیربط نیست. «کارواش» که با شستوشوی ماشین مترادف است، درباره فساد اقتصادی است و میتواند آن را برابر پولشویی گرفت.
یککلمهایها
«آرامبخش»، «استخر»، «پروانه»، «پل»، «جانشین»، «حاشیه»، «خواب»، «سقف»، «قمارباز»، «کوچ» و «گیس» واژههایی از جنس همان «سلام» ی هستند که در مقدمه اشاره کردیم، یککلمهای و تقریبا عادی. البته «قمارباز» بار منفی دارد. این عناوین در زمینه فیلم و داستانش مفهوم پیدا میکنند. نامهای یککلمهای راحت در یاد میمانند و راحت از یاد میروند، وقتی معمولی باشند. فیلم و داستانش نجاتدهنده نام است و بعد نام نجاتدهنده فیلم.
ناآشناها
«اردوبهشت»، «مارون»، «غوطهور» و «زندهشور» یک کلمهایند، ولی غرابتی دارند کنجکاوی برانگیز. «اردوبهشت» ترکیب اردو و اردیبهشت است و به داستان فیلم که درباره اردوی دختران دانشآموز و مرگ ۶ نفر از آنهاست، میآید. «مارون» نام رودخانهای است که از رشته کوه زاگرس در استان کهگیلویه و بویراحمد سرچشمه میگیرد و در استان خوزستان جریان مییابد. آنقدر فراگیر نیست و زنگی ناآشنا دارد. «غوطهور» هم حس معلق ماندن دارد و کمتر در روزمره به کار میرود. «زندهشور» غلطی مصطلح بر وزن «مردهشور» است. درستش «زندهشو» یا «زندهشوی» است. همین شکل گفتاریاش و تضادش با «مردهشور» به در یاد ماندنش کمک میکند.
ترکیبیها
«تقاطع نهایی»، «جهان مبهم هاتف»، «حال خوب زن»، «خیابان جمهوری»، «دختر پریخانوم»، «رقص باد»، «زندگی کوچک کوچک»، «سرزمین فرشتهها»، «غبار میمون»، «کافه سلطان» و «نیمشب» نامهایی ترکیبی و چند کلمهایند. «تقاطع نهایی» فرجامی را القا میکند که ناگزیر و ناگریز است. «غبار میمون»، برخلاف خود فیلم، نام جذابی است. «حال خوب زن» یادآور «بوی خوش زن» مارتین برست و با بازی آل پاچینو است. «دختر پریخانوم» عامیانه است، اما حال و هوای فیلم با عامهپسندی سینمایی میانهای ندارد. «جهان مبهم هاتف» برای یک فیلم خیلی آشکار و توضیحدهنده است. «خیابان جمهوری» نامی است که شاید در کنار خیابان بارها برای توقف تاکسی بر زبانش آوردهایم. «سرزمین فرشتهها»، «رقص باد» و «زندگی کوچک کوچک» تکراری به نظر میرسند. «کافه سلطان» مثلا به «کافه ترانزیت» شباهتی دارد؟ و بالاخره «نیمشب» که «نیمهشب» نیست و همین متفاوتش کرده است.
به حرمت شاعر
«قایقسواری در تهران» نام مجموعه شعری از مرحوم محمدعلی سپانلو است. برای این نام از کسی اجازه گرفتهاند؟ به هر حال در تهرانی که نمیشود با ماشین به جایی رسید، با قایق به کجا خواهیم رفت؟ شاعرانگی در عنوان موج میزند. این نام اگر تازگی و زنگی دارد، مدیون شاعر مرحوم است. هیچکاک درباره نام فیلم میگوید: «عنوانِ فیلم اولین قراردادی است که با مخاطب میبندید؛ اگر عنوان نتواند حس فیلم را منتقل کند، بخش مهمی از اثر ناکام میماند.» از نام این فیلمها چه حسی به شما منتقل میشود؟
کد خبر 1016448 منبع: همشهری آنلاین
-
معرفی برگزیدگان جشنواره ملی فیلم فجر
-
شهرام حقیقتدوست بهترین بازیگر نقش مکمل مرد و مارال فرجاد بهترین بازیگر نقش مکمل زن
-
مراسم پایانی جشنواره فیلم فجر برگزار شد | معرفی برندگان دریافت سیمرغ بلورین
-
سیمرغ بهترین بازیگر مرد به چه کسی میرسد؟ | انتخابی شگفتانگیز در راه است
-
بهرام افشاری، جوان اول سینمای ایران
-
رضا عطاران، نماینده تناقضات روحی و رفتاری ایرانیان
-
نامهای فیلمهای جشنواره فجر به ما چه میگویند؟ | اولین قرارداد با تماشاگر
-
اگر آمریکا به ایران حمله کند چه می کنید؟ | پاسخ عراقچی که پنتاگون را می لرزاند
-
۴ ویژگی موشکی ایران که آمریکا را میترساند | آمریکا آرزوی بازگشت توان موشکی ایران به قبل از جنگ ۱۲روزه را دارد
-
غیرمنتظره؛ پیشنهاد عربی برای بازیکن مغضوب هواداران پرسپولیس | تصمیم عجیب اوسمار و شاکی شدن مدیران
-
راهپیمایی ۲۲ بهمن تهران به روایت تصاویر
-
هشدار صریح به آمریکا: ما مرد عمل هستیم، نه حرف!
-
موضع رسمی فدراسیون و قلعه نویی؛ مقابل این تیم بازی نمی کنیم | امنیت بازیکنان ایران را تامین کنید
-
پادشاه و ولیعهد عربستان به پزشکیان پیام دادند
-
موضع رسمی فدراسیون و قلعه نویی؛ مقابل این تیم بازی نمی کنیم | امنیت بازیکنان ایران را تامین کنید
-
۴ ویژگی موشکی ایران که آمریکا را میترساند | آمریکا آرزوی بازگشت توان موشکی ایران به قبل از جنگ ۱۲روزه را دارد
-
اگر آمریکا به ایران حمله کند چه می کنید؟ | پاسخ عراقچی که پنتاگون را می لرزاند
-
غیرمنتظره؛ پیشنهاد عربی برای بازیکن مغضوب هواداران پرسپولیس | تصمیم عجیب اوسمار و شاکی شدن مدیران
-
نایب قهرمان المپیک؛ نابغه کشتی ایران را این بار شکستش می دهم
-
فرمانده نیروی دریایی ارتش: هیچ ناو آمریکایی وارد خلیج همیشه فارس نشده است
-
پیدا شدن «اژدهای خاردار» ۱۲۵ میلیون ساله در چین | عکس
-
اعلام زمان ورود سامانه بارشی جدید به کشور | بارش برف و باران در ۱۹ استان
-
پادشاه و ولیعهد عربستان به پزشکیان پیام دادند
-
تازه ترین پاسخ معاون ترامپ به سوالی درباره موفقیت مذاکرات با ایران